Als je de afgelopen jaren een nieuwe VTC-vergunning hebt aangevraagd, kreeg je het standaardantwoord te horen: afgewezen. De reden kon in een breuk worden uitgedrukt: 1/30 — de nationale regelgeving stond toe dat nieuwe VTC-vergunningen werden geweigerd wanneer er al meer dan één per 30 taxivergunningen in het gebied bestond, een drempel die in vrijwel heel Spanje werd overschreden. Die regel verklaart hoe deze markt is ontstaan. En vanaf 2024 kan deze regel niet meer op dezelfde manier worden toegepast als voorheen: het Hooggerechtshof heeft de automatische toepassing ervan vernietigd.
Waar komt de regel vandaan?
Het vervoer in voertuigen met maximaal negen zitplaatsen wordt geregeld in de LOTT (Wet 16/1987) en de bijbehorende uitvoeringsbepalingen. De verhouding 1/30 werd in 2015 (Koninklijk Besluit 1057/2015) als nationaal criterium vastgelegd, na een korte periode van liberalisering tussen 2009 en 2015. Die tijdelijke leemte is van belang: in die periode werden tienduizenden vergunningen aangevraagd die de rechtbanken later één voor één hebben erkend, omdat afwijzing op het moment van de aanvraag geen wettelijke grondslag had. Een groot deel van de VTC’s die vandaag de dag rijden, is op deze manier ontstaan: via een rechterlijke uitspraak, niet via de loketprocedure.
In 2018 droeg RDL 13/2018 (het „Ábalos-decreet“) de bevoegdheid om de voorwaarden voor stedelijke exploitatie te reguleren over aan de autonome gemeenschappen en gemeenten. Het resultaat: een ongelijk beeld, waarbij de waarde van dezelfde vergunning varieert naargelang de regio die er bevoegd voor is.
Wat de regel deed zolang hij van kracht was
- Hij sloot de vergunningverlening de facto af. Het aanvragen van een nieuwe vergunning leidde vanwege de verhouding tussen vraag en aanbod tot afwijzing, en de gerechtelijke procedure duurde jaren.
- De secundaire markt werd de enige uitweg. Wie wilde handelen of investeren, kocht een bestaande vergunning. Daarom is er een markt: de vergunning is overdraagbaar met goedkeuring van de vervoersinstantie.
- Ze heeft een prijskaartje aan de schaarste gehangen. Een vergunning in Madrid kost ongeveer 145.500 € en op de Balearen bijna 198.000 € (VTC360-index, juli 2026), terwijl deze in provincies met weinig vraag naar ride-hailing-diensten te vinden is voor 15.000-25.000 €. Dezelfde administratieve vergunning; zeer uiteenlopende schaarste en inkomstenverwachtingen.
Eerst sprak het Hof van Justitie van de EU zich uit…
In juni 2023 oordeelde het Hof van Justitie van de EU (zaak C-50/21, Prestige and Limousine, betreffende het grootstedelijk gebied van Barcelona) dat het beperken van VTC’s met de 1/30-verhouding zonder solide rechtvaardiging in strijd is met de vrijheid van vestiging (art. 49 VWEU). Het heeft het systeem niet in één klap ten val gebracht: het verplichtte de overheden om hun beperkingen te rechtvaardigen en legde de bal bij de Spaanse rechtbanken.
…en het Hooggerechtshof heeft het systeem vernietigd
In januari en februari 2024 paste het Hooggerechtshof deze rechtsleer toe op het nationale systeem. Het arrest van 17 januari 2024 (ECLI:ES:TS:2024:96) verklaarde het beroep tegen de weigering van 1.000 vergunningen in de Gemeenschap van Madrid gegrond, en het arrest 230/2024 van 12 februari deed hetzelfde met nog eens 50 andere gevallen. De rechtsleer: het alleen op grond van de 1/30-verhouding weigeren van een vergunning is in strijd met het Europees recht, tenzij de overheid aantoont dat de beperking geschikt en evenredig is om dwingende redenen van algemeen belang. Het Hooggerechtshof heeft de vergunningen niet direct verleend: het heeft de dossiers terugverwezen om ze te behandelen zonder de verhouding automatisch toe te passen.
Het praktische gevolg: de verhouding staat nog steeds in de verordening, maar vormt op zichzelf geen grond meer voor een afwijzing. Nieuwe aanvragen worden per geval beoordeeld, elke beperking vereist een onderbouwde motivering en de rechtszaken spelen zich nog steeds per regio af.
Op VTC360 volgen we de stand van zaken in elke provincie — loket, criteria en officiële vergunningen — met bronvermelding en datum op de regelgevingskaart.
Wat moet een koper hiermee doen?
Ten eerste moet hij begrijpen wat hij koopt: een erfelijk tekort dat niet langer afgeschermd is. Het aanbod blijft langzaam groeien — het verkrijgen van een nieuwe vergunning blijft een langdurige procedure met een onzekere uitkomst — maar de onderliggende trend wijst op meer aanbod, en dat moet in de prijs worden meegenomen. Ten tweede: kijk naar het gebied in plaats van naar de prijs: een vergunning in Madrid is niet hetzelfde als een vergunning in een gebied met restrictieve regelgeving of waar een rechtszaak over loopt. Ten derde: vraag om gegevens: een prijsindex met steekproef, een geverifieerde inkomstenhistorie en een overdracht onder toezicht.
De geschiedenis van 1/30 verklaart waarom deze markt bestaat. De gegevens geven aan hoeveel elke vergunning daarbinnen vandaag waard is. Het eerste is geschiedenis; het tweede kun je controleren op de index voordat je iets ondertekent.